Zbigniew Jaszek – Z Pokucia na Dolny Śląsk (cz. 5)

(fot. Kościół w Św. Józefie)

 

Cz. 5 – Nazwa wsi i historia Kościoła.

Mieszkańcy Majdanu Granicznego nie byli zadowoleni z nazwy swojej wsi, bardzo pospolitej, nie odpowiadającej ich tożsamości i aspiracjom. Doceniając działalność księdza Karola Przyborowskiego podjęto uchwałę, aby nazwać wieś jego imieniem -„Karolówka”. Gdy zwrócono się w tej sprawie do księdza, miał powiedzieć:

-„Widzę kogoś bardziej godnego, by waszą propozycję zaopiniował. Pojadę z waszą delegacją do Lwowa, do księdza arcybiskupa Józefa Bilczyckiego”.
Ten po wysłuchaniu delegacji miał powiedzieć:
-„Nazwiemy waszą wieś Święty Józef, niech on was strzeże i wspomaga. Ja zaś udzielam wam arcypasterskiego błogosławieństwa”.

Decyzja arcybiskupa w powyższej sprawie mogła wynikać z tego, że św. Józef w monarchii habsburskiej otoczony był szczególnym kultem. Za panowania Ferdynanda III powstały bractwa i sodalicje św. Józefa. Cesarz Leopold I ogłosił św. Józefa patronem dziedzicznych ziem Habsburgów i opiekunem domu panującego, a także obrońcą całego cesarstwa. Kult tego świętego szerzony był szczególnie przez cystersów. Propagowany już w średniowieczu przez św. Bernarda z Clairvaux, odrodził się w wyniku uchwały kapituły generalnej w 1613 r. W Krzeszowie w końcu XVII w. zbudowany został kościół św. Józefa, w którym freski z życia św. Józefa i św. Rodziny namalował słynny Willmann.

Drewniany kościół zbudowany w Majdanie Granicznym w latach 1883-1884 ze środków Komitetu Wykupu i Osiedlenia okazał się wkrótce za ciasny.
Ks. Karol Przyborowski opracował plan budowy nowego kościoła murowanego. Nazwisko autora projektu architektonicznego, który prowadził jednocześnie budowę nie zachowało się w pamięci parafian. Poświęcenie kamienia węgielnego nastąpiło w 1904r., a ukończenie budowy dopiero w roku 1912, dwa lata po śmierci Ks. Przyborowskiego. Budowa przeciągała się z powodu szczupłości środków finansowych. Dlatego w szerokim zakresie korzystano z
pracy parafian za „ Bóg zapłać”, uruchomiono własną cegielnię, odbywała się zbiórka pieniędzy na terenie Lwowskiej Archidiecezji, a cesarz Franciszek Józef przekazał na budowę kościoła św. Józefa sześć tysięcy złotych reńskich.

Ta potężna neogotycka bryła na planie łacińskiego krzyża o długości 50 m, szerokości 25m i smukłej, ponad 50 metrowej wieży, wyrastała z najwyższego punktu wioski i dominowała nad terenami trzech powiatów: kołomyjskiego, nadwórniańskiego i tłumackiego. Kościół był widoczny nawet z odległości 20 kilometrów. Należy tu podkreślić, że budowanie tak wielkiego kościoła przez ubogą i młodą jeszcze parafię było przedsięwzięciem bez precedensu. Był to dowód kreatywnej wyobraźni i odwagi księdza Przyborowskiego,ukoronowanie jego twórczego życia, i jak by słusznie się wydawało – wiecznotrwały pomnik jego działalności. Nie zdołały przecież tej fortecy wzniesionej siłami ducha, wiary i ofiarnością rąk zniszczyć rozgrywające się tu działania wojenne I i II wojny światowej. Dzieła zniszczenia dokonali ci, którzy starali się pozbyć wszelkich śladów polskości na Kresach.

Reklamy

2 Komentarze

  1. Posted by Małgorzata on Lipiec 3, 2012 at 5:33 am

    „…………………………Nazwisko autora projektu architektonicznego, który prowadził jednocześnie budowę nie zachowało się w pamięci parafian. ………………..”

    A mi z kolei powiedział pan Jan Tysson, którego poznałam we Lwowie w 2005 roku,że kościół projektował jego dziadek ,słynny archiekt pan Jan Sas-Zubrzycki,

    Pan Jan Tysson mieszka we Lwowie,w tym roku skończył 80 lat.

    Odpowiedz

  2. To prawda, we wspomnieniach ze Św. Józefa p. Zbigniewa Jaszka nie ma mowy o projektancie kościoła, natomiast rzeczywiście jest on znany, i ma Pani rację: był nim Jan Sas-Zubrzycki.
    W opisie kościoła jest tego potwierdzenie:
    https://historiapamieciapisana.wordpress.com/2010/11/21/ryszard-brykowski-kosciol-parafialny-p-w-sw-jozefa-w-swietym-jozefie-w-koscioly-i-klasztory-rzymskokatolickie-dawnego-wojewodztwa-ruskiego-t-14/

    Czy pan Jan Tyssson posiada może jakieś zdjęcia kościoła w Św. Józefie?
    Czy wspominał coś jeszcze na jego temat lub samej wsi? Wszystkie szczegóły mile widziane 🙂

    Odpowiedz

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s

%d blogerów lubi to: